Pekin sokaklarında yapılan saha gözlemleri ve teknoloji sektörünün ana aktörleriyle yapılan temaslar, yapay zekanın Çin'de soyut bir vizyon olmaktan çıkıp tıpkı elektrik veya su ağları gibi kamusal ve bireysel altyapının doğal bir bileşeni haline geldiğini gösteriyor.
Laboratuvardan sokağa, Çin'de yapay zekanın bireysel kullanımdaki donanımsal dönüşümü insan hayatını her köşesine nüfuz ediyor.
Yapay zeka Çin'de yalnızca bilgisayar ve akıllı telefon ekranlarındaki yazılımlardan ibaret değil; doğrudan fiziksel cihazlara ve aksesuarlara dönüşerek günlük hayatın ritmine dahil oluyor.
İnsansı robotlar ve sosyal asistanlar gerektiğinde bir esnaf gibi ürün satışı yapabilirken, dövüş sporları, kaligrafi yazıları veya evde sizinle vakit geçirebilen robot arkadaşlar olarak işlev görebiliyor.
DeepSeek gibi ileri seviye doğal dil işleme modelleriyle güçlendirilen robotlar, insansı dış tasarımları ve akıcı sözel iletişim yetenekleriyle dikkati çekiyor.
Bu yapay zeka asistanları, kullanıcılarla yalnızca komut-yanıt ilişkisi kurmakla kalmıyor, gerçek bir insanla sohbet ediliyormuş hissi uyandırarak yalnızlıkla mücadeleden dil pratiklerine kadar geniş bir yelpazede hizmet sunuyor.
Teknolojinin hız kesmeden gelişmeye devam ettiği Çin'de robotlar sadece insansı şekillerde de üretilmiyor.
Sevilen bir filmden bir karakter, oyuncak bir peluş ya da bir evcil hayvan şeklinde tasarlanan robotlar yapay zeka destekli sistemleriyle her insanın evinin bir parçası olabiliyor.
İngilizce ile Çince dahil 10'dan fazla sözel komutu algılayan robot köpek ve evcil hayvanlara benzeyen cihazlar, Çin'in fütüristik imajını güçlendirmenin yanı sıra hem yetişkinlerin hem de çocukların can dostu oluyor.
Çin'de geliştirilen yapay zeka destekli gözlük teknolojisi batılı ürünlere hem daha uygun fiyatlı bir alternatif olurken hem de çok yönlü özellikleri ile gündelik hayatın pek çok yerinde işlev görebiliyor.
89 farklı dilde anlık çeviri yapabilen ve navigasyon desteği sunan DeepSeek entegreli gözlükler, ülke sınırları dışına çıkıldığında otomatik olarak ChatGPT gibi küresel sistemlere geçiş yapabiliyor.
Bunun yanı sıra, yüzücülere su altında müzik dinleme imkanı tanıyan 4G bağlantılı akıllı su gözlükleri ve yapay zeka destekli enstrümanlar, hobilerin dahi bu dönüşümden payını aldığını gösteriyor.
Çinli teknoloji devi iFLYTEK yetkilileri tarafından tanıtılan bazı ürünler, eğitim ve sağlık kurumlarındaki uygulamalar, yapay zekanın devlet ve özel sektör eliyle toplumsal alana nasıl ölçeklendiğini ortaya koyuyor.
Şirketin ürünlerinden biri olan yapay zeka destekli akıllı tahtalar ve yine yapay zeka destekli değerlendirme sistemleri, öğrencilerin ödev ile sınavlarını analiz ediyor. Sistem, öğrencinin zayıf kaldığı noktaları tespit ettikten sonra kişiye özel eğitim videoları ve çalışma programları üreterek doğrudan eksik konulara odaklanılmasını sağlıyor.
Genç nesil yapay zekaya olumlu bakıyor
Bu sistemlerin şu anda Çin genelinde 160 milyon öğrenciye aktif olarak hizmet vermesi, uygulamanın yalnızca deneysel projelerle sınırlı kalmadığını, ülke çapında devasa bir eğitim standardına dönüştüğünü gösteriyor.
Genç nesil de yapay zekaya karşı olumlu bir bakış açısına sahip. Gençlerin "yapay zeka bize yol gösteren, insan hatalarını düzelten ve çerçeve çizen çok iyi bir yardımcı" değerlendirmesi, genç neslin teknolojiyi bir rakip veya tehdit olarak değil, bir rehber olarak benimsediğini gösteriyor.
Kırsal bölgelerdeki sağlık merkezlerinde kullanılan medikal yapay zeka sistemleri, hasta kayıtlarını standart hale getirerek yanlış teşhis riskini düşürmeyi ve ilaç kullanımını makul seviyelerde tutmayı amaçlıyor.
Sağlık taramaları ve ilk kontroller, yapay zeka destekli otonom araçlar vasıtasıyla merkeze uzak bölgelerdeki vatandaşların ayağına kadar götürülüyor.
Günlük hayatın en ince noktalarına kadar ilmek ilmek işlenen yapay zeka teknolojileri içilen bir bardak kahveye dahi katkıda bulunuyor.
Kafelerde, hastane danışmalarında ve müzelerde görev yapan yapay zeka avatarları, hizmet sektöründeki rutini üstlenerek insan kaynağının daha nitelikli alanlara kaydırılmasına olanak tanıyor.
Çin’in teknoloji ekosistemindeki temel strateji, yapay zekayı yüksek teknoloji şirketlerinin veya akademik çevrelerin tekelinde tutmak yerine, toplumun her katmanına yayarak gündelik hayatı kolaylaştıran bir kamu hizmetine dönüştürmek olarak gözüküyor.
Yapay zekanın her geçen gün daha hızlı şekilde elektrik ve su gibi her evde bulunması beklenen temel bir ihtiyaç haline gelmesi, Çin'deki yapay zeka gelişiminin sadece ticari bir yarış değil, aynı zamanda kapsamlı bir toplumsal adaptasyon projesi olduğuna da işaret ediyor.
